کد خبر ۲۳۵۴۲۰
تاریخ انتشار: پنج شنبه ۲۰ جَوزا ۱۴۰۰ ۰۹:۲۵

احیای روند دوحه؛ راهی جز صلح نیست

انتظار می رود هم دولت و هم طالبان به این نتیجه رسیده باشند که جنگ جاری، برنده ندارد و هیچ راهی جز سازش و صلح نیست؛ اما این به تنهایی کافی نیست. موضوع مهم تر، این است که هیات های مذاکره کننده پیش از هر چیزی از سیطره و نفوذ خارجی ها رهایی یابند و هیچ اولویتی فراتر از افغانستان، امنیت، ثبات، حاکمیت ملی، تمامیت ارضی، استقلال و اقتدار آن برای آنها وجود نداشته باشد.

هیات‌های مذاکره‌کننده دولت و طالبان در قطر از دیدار رییس و اعضای این دو هیات خبر داده‌اند. دوطرف در مورد تسریع مذاکرات توافق کرده‌اند.

این نشست شامگاه سه شنبه، ۱۸ جوزا نشستی برگزار شده است.

گفته شده که در این نشست در مورد تسریع روند مذاکرات و موضوعات اجندای آن تفاهم صورت گرفته است.

نعیم وردک؛ سخنگوی دفتر سیاسی طالبان نیز خبری مشابه را منتشر کرده است.

اعضای هیات مذاکره کننده دولت چند روز پیش برای از سرگیری مذاکرات راهی دوحه شدند.

با آنکه ماه ها از آغاز این مذاکرات می‌گذرد؛ اما این روند تاکنون هیچ‌گونه نتیجه ملموسی در پی نداشته‌است.

مقام‌های دولتی می‌گویند که با وجود تلاش‌ها و گفتگوها در زمینه تامین صلح در کشور، فاصله افغانستان از صلح به اندازه‌ای است که در گذشته بود.

اگرچه هنوز هیچ پیشرفت ملموسی حاصل نشده؛ اما نفس برگزاری این نشست می تواند در شرایط کنونی به مثابه احیای روند دوحه، امیدبخش باشد.

انتظار می رود هم دولت و هم طالبان به این نتیجه رسیده باشند که جنگ جاری، برنده ندارد و هیچ راهی جز سازش و صلح نیست؛ اما این به تنهایی کافی نیست. موضوع مهم تر، این است که هیات های مذاکره کننده پیش از هر چیزی از سیطره و نفوذ خارجی ها رهایی یابند و هیچ اولویتی فراتر از افغانستان، امنیت، ثبات، حاکمیت ملی، تمامیت ارضی، استقلال و اقتدار آن برای آنها وجود نداشته باشد.

به نظر می رسد که یکی از مهم ترین مشکلات اساسی در بحران جاری افغانستان و چه بسا بحران های دیرپای گذشته، همین است؛ اینکه هیچ نیرویی متعهد به منافع ملی نیست و منافع ملی، خط سرخ تعامل سیاسی یا تقابل نظامی طرف ها نبوده است.

روند دوحه اما این بار باید به طور جدی به این مهم بپردازد و آن را در اولویت قرار دهد. تصور می شود که به لحاظ سیاسی، این شرایط به صورت کامل آماده است؛ زیرا دولت مرکزی افغانستان که از سوی رهبران طالبان به عنوان یک دولت «دست نشانده» شناخته می شود، اکنون در حال از دست دادن حمایت های خارجی است و غرب با ترک میدان، کابل را تنها رها می کند. این رویداد اگر از نظر امنیتی و نظامی، هزینه های سنگینی را بر دولت تحمیل می کند، به لحاظ سیاسی، به نفع آن است.

اشرف غنی؛ رییس جمهوری هم در چندین موضع گیری در رابطه با پیامدهای خروج قوای خارجی و امریکایی اعلام کرده است که این فرصتی برای استقلال، خودکفایی و بی طرفی افغانستان است و از این پس کابل با استفاده از بستر و زمینه ای که این رویداد فراهم می کند، سیاست سنتی بی طرفی خود نسبت به مسایل منطقه ای و بین المللی را دوباره احیا خواهد کرد.

انتظار می رود طالبان نیز به این باور برسند که توافق صلح آمیز با کابل به مثابه تنها راه عملی و سودمند برای پایان جنگ، در شرایطی که کابل دیگر نمی تواند حتی از نظر طالبان، مصداق یک دولت «دست نشانده» باشد، خردمندانه ترین، کم هزینه ترین و سودبخش ترین اقدام ممکن برای مهار بحران و رسیدن آن گروه به قدرت مشروع سیاسی است.

نکته مهم تر این است که هر دوطرف با این رویکرد، از حمایت قوی و پایدار مردم افغانستان نیز برخوردار می شوند؛ چیزی که برای استقرار، اقتدار و ثبات سلطه آنها در بلندمدت بسیار ضروری و حیاتی است؛ زیرا تاریخ و تجربه شهادت می دهد که رسیدن به قدرت از راه زور، شاید در کوتاه مدت، قابل تحقق باشد؛ اما هیچ حکومتی نمی تواند با دیکتاتوری، سرکوب، تحکم و تصلب و رویکرد حذفی نسبت به دیگران، بقای قدرت خود را تضمین کند و آینده قابل اطمینان و پایداری داشته باشد.

این قاعده درباره طالبان هم صادق است و آن گروه حتی اگر بتواند صد درصد جغرافیای افغانستان را هم زیر سیطره خود دربیاورد، تا زمانی که قادر به کسب حمایت حداکثری مردم و اقوام و مذاهب کشور نشده و پایه های اقتدار مشروع خود را بر حمایت پایدار مردم بنا نکرده، نمی تواند به دوام دولت خود، امیدوار باشد.

بنابراین، برای عبور از وضعیت بحرانی کنونی، اول اینکه دوطرف باید به این نتیجه برسند که راهی جز صلح و گفتگو نیست. دوم اینکه آنها باید از قدرت های خارجی فاصله بگیرند و منافع، حاکمیت، امنیت ملی و تمامیت ارضی افغانستان را اولویت اصلی خود قرار دهند، و سوم اینکه حمایت مردمی، تنها راه تامین مشروعیت و تضمین قدرت پایدار هر یک از طرف هاست و این امر باید پس از رسیدن به قدرت به عنوان نقطه کانونی سیاست گذاری و عملکرد دولت آینده افغانستان مورد توجه قرار بگیرد؛ صرف نظر از اینکه چه جریانی آن را اداره می کند.

#مذاکرات_دوحه
#دولت_طالبان
#هیات_مذاکره_کننده_دولت
#صلح_افغانستان

نظر شما

  • AvaAdvertisement

مطالب مرتبط

آخرین اخبار

  • AvaAdvertisement