کد خبر 205781
تاریخ انتشار: دوشنبه 10 قَوس 139909:25

گزارش ویژه آوا در گفت‌وگو با مدیرعامل بورس انرژی ایران؛

نقش پر رنگ بازار فرآورده‌های نفتی بورس انرژی ایران در افغانستان

 

#مدیر_عامل_بورس_انرژی_ایران میگوید که طی سال گذشته میزان فروش #فرآورده‌_های_نفتی_و_گاز_مایع در رینگ بین‌الملل این بورس، قریب به 298 هزار میلیارد ریال(حدود یک میلیارد و 200 میلیون دالر) بوده است، در حالی که این رقم تا تاریخ 30/07/99 سال جاری به بیش از 748 هزار میلیارد ریال(بیش از 3 میلیارد دالر) رسیده است که این موضوع نشان دهنده رشد 950 درصدی نسبت به دوره مشابه هفت ماهه سال گذشته (قریب به 71 هزار میلیارد ریالی/ 284 میلیون دالر) و همچنین رشد 150درصدی نسبت به کل سال گذشته می‌باشد. این در حالی است که هم‌اکنون اغلب شرکتهای افغانستانی از #بورس_انرژی_ایران، مواد نفتی و گاز مایع خریداری می‌کنند که در مورادی، این خریداری با حجم‌های بزرگ بوده است.

 

خبرگزاری صدای افغان(آوا) ـ هرات: در طول یک سال گذشته، با فعال شدن بورس انرژی ایران و خرید #تاجران_مواد_نفتی کشور از این بورس، از یک‌سو با افزایش واردات مواد نفتی و گاز مایع از ایران مواجه بوده‌ایم، و از سوی دیگر، کیفیت این مواد نیز با استانداردهای لازم تضمین شده است. این در حالی است که در یک سال گذشته، برای نخستین‌بار بار شاهد صادرات #پترول(بنزین) با کیفیت و استاندارد ایران به افغانستان بودیم. به دلیل این تغییر، مشاهدات خبرنگار آوا در ولایت هرات نشان می‌دهد که در یک سال گذشته، بازار مواد نفتی و گاز مایع در حوزه غرب و به خصوص این ولایت، با نوسان زیادی همراه نبوده و باثبات بوده است. هرچند کاهش قیمت‌ مواد نفتی در بازارهای جهانی و شیوع ویروس کرونا نیز بر کاهش قیمت‌ها تأثیرگذار بوده است.

 مدیرعامل بورس انرژی ایران در گفت‌وگو با خبرنگار آوا در تهران با بیان اینکه این بازار می تواند مواد نفتی و گاز مایع به خصوص حوزه #غرب_افغانستان را تأمین کنند، میگوید: هم‌اکنون اغلب شرکت های افغانستانی از بورس انرژی ایران، مواد نفتی و گاز مایع خریداری می‌کنند که در مورادی، این خریداری با حجم‌های بزرگ بوده است.

سید علی حسینی با بیان اینکه بورس انرژی ایران از ابتدای تاسیس خود تا کنون هر ساله با رشد قابل توجه ارزش و حجم معاملات روبرو بوده است، عنوان کرد: به عنوان مثال در سال جاری با وجود اینکه حدود 4 ماه تا نوروز 1400 شمسی باقی مانده، اما بازارهای بورس انرژی با ثبت ارزش 902 هزار میلیارد ریالی، ضمن پوشش کامل عملکرد مالی سال گذشته، که برای کل سال 537 هزار میلیارد ریال بوده، با رشد قریب به 68 درصدی نیز نسبت به سال قبل روبرو شده است. این در حالی است که برای دوره مشابه سال گذشته نیز میزان این رشد بیش از 188 درصد بود.

وی افزود: طی تقریبا هفت ماهه سال جاری تا تاریخ 30/07/99 بازار هیدروکربونی بورس انرژی ایران با ثبت ارزش قریب به 811 هزار میلیارد ریال، رشد 566 درصدی نسبت به دوره مشابه داشته است. بازار برق بورس انرژی ایران نیز با رشد 182 درصدی نسبت به دوره مشابه سال گذشته ارزش 2.552 میلیارد ریالی را طی معاملات 7 ماهه سال جاری به خود اختصاص داده است. در بازار تامین مالی نیز این بازار در سه ابزار اوراق سلف موازی استاندارد، صندوق سرمایه‌گذاری پروژه و گواهی ظرفیت نقدی به ترتیب ارزش‌های 85.452 میلیارد ریالی، 1.096 میلیارد ریالی و 1.545 میلیارد ریالی را به ثبت رسانده است. به نظر می رسد با توجه به روند ارزش معاملات در طی 7 ماه گذشته پیشبینی می‌شود این روند در 5 ماهه پیش رو نیز ادامه داشته باشد.

حسینی با اشاره به جایگاه بورس انرژی ایران از چشم انداز آن به عنوان مرجع قیمت گذاری انرژی در منطقه خاورمیانه سخن گفت و افزود: هدف بورس انرژی از بدو تاسیس فراهم آوردن بازاری متشکل، قانونمند و رقابتی جهت کشف منصفانه قیمت‌ حامل‌های انرژی بوده و در این راستا چشم‌اندازی مبنی بر تبدیل شدن به مرجع قیمت‌گذاری‌های انرژی در سطح منطقه را سرلوحه برنامه‌ها و طرح‌های خود قرار داده است.

به گفته وی، خوشبختانه با همکاری وزارت‌خانه های مرتبط در حوزه حامل‌های انرژی در ایران از قبیل وزارتهای نفت و نیرو از زمان تاسیس این بورس و تاکید قوانین بالادستی از جمله برنامه‌ششم توسعه، قانون رفع موانع تولید رقابت‌پذیر و غیره مبنی بر استفاده از ظرفیت‌های بورس انرژی به منظور شفاف‌سازی قیمت‌گذاری حامل‌های انرژی، این بورس توانسته است نظام قیمت‌گذاری در این کالاها را از حالت دستوری و دولتی به نظام مبتنی بر بازار در فضای رقابتی و شفاف تبدیل نماید.

مدیرعامل بورس انرژی ایران ادامه داد: برخورداری از سامانه‌های تمام الکترونیک سفارش‌گیری، معاملات، تسویه و پایاپای، حضور عرضه‌کنندگان متنوع عمده در بخش نفت، گاز، پتروشیمی و برق، طیف وسیع و متنوع خریداران و عضویت 69 کارگزار بازار سرمایه عمدتا دارای رتبه الف از منابع و قابلیت‌های بورس انرژی ایران می‌باشند که کمک شایانی به تحقق این امر نموده‌اند.

این مقام مسئول با ارایه توضیحاتی پیرامون تاریخچه عرضه اوراق سلف نفتی در بورس انرژی ایران و سازوکار آن در تامین مالی صنعت نفت این کشور، گفت: در طی این سال‌ها ما شاهد استقبال روزافزون استفاده از این ابزار به منظور تامین مالی در صنعت انرژی بودیم؛ به نحوی که از ابتدای تاسیس بورس انرژی ایران تا ماه میزان/ مهر سال جاری بالغ بر 220 هزار میلیارد ریال از طریق انتشار این اوراق تامین مالی صورت گرفته که بیش از 208 هزار میلیارد ریال آن مربوط به صنعت نفت است.

وی ادامه داد: عملا ماهیت این اوراق پیش فروش کالا و تامین مالی از این طریق است که طرح پیشنهادی سلف نفتی نیز بر این پایه به منظور پیش فروش نفت خام مطرح شده بود. با توجه به اینکه در این طرح خریدار با خرید اوراق مالک مقدار معینی نفت خام با قیمت مشخص در سررسید این اوراق می شود و قابلیت فروش اوراق در دوره قبل از سررسید نیز وجود دارد، از جذابیت کافی برای سرمایه‌گذاران برخوردار است.

به گفته حسینی؛ اجرای این طرح در بورس انرژی ایران علاوه بر فراهم آوردن امکان تامین مالی برای وزارت نفت، زمینه‌های لازم به منظور تحقق سیاست‌های ابلاغی رهبر انقلاب اسلامی مبنی بر متنوع سازی روش‌های فروش نفت خام را نیز فراهم می‌آورد.

مدیر عامل بورس انرژی ایران با ترسیم دورنمای این بازار در ماه های باقیمانده تا پایان سال جاری گفت: خوشبختانه ما شاهد روند رو به رشد معاملات در بازارهای بورس انرژی ایران هستیم و این روند تا انتهای سال نیز ادامه دار خواهد بود. کما اینکه در حوزه برق با مصوبه اخیر هیات وزیران و ابلاغ آن توسط معاون اول ریاست جمهوری، در ماه‌های پیش رو شاهد رشد و توسعه بیشتر بازار برق در بورس انرژی ایران خواهیم بود. از طرف دیگر در زمینه فرآورده‌های هیدروکربوری نیز رینگ بین‌الملل بورس انرژی ایران با عرضه‌های مداوم و مستمر فرآورده‌های اصلی توسط شرکت‌های ملی نفت ایران و پالایش و پخش فرآورده‌های نفتی و استقبال مشتریان از این عرضه‌ها در ماه‌های آتی نیز رو به رشد خواهد بود. در رینگ‌ داخلی نیز به همین نحو، ارزش و حجم معاملات رشد قابل قبولی خواهد داشت.

به گفته وی، در بازار تامین مالی نیز علاوه بر اوراق سلف موازی استاندارد، بازار اوراق گواهی ظرفیت نیز با توجه به الزام متقاضیان اتصال به شبکه به ارائه این اوراق، در طی چند ماه پیش رو تا انتهای سال نیز روند رو به رشدی را در ارزش و حجم معاملات تجربه خواهیم نمود.

حسینی در برابر این پرسش که برای اصلاح نرخ خوراک پالایشگاه‌ها چگونه میتوان از ظرفیت بورس انرژی بهره برد؟، پاسخ داد: در حوزه فرآورده‌هایی که شرکت‌های پالایشی در بورس انرژی ایران عرضه می‌نمایند، هرکدام بر اساس سازوکار قیمت‌گذاری خاص خود عرضه و مورد معامله قرار می‌گیرند. کما اینکه در حوزه فراورده‌های اصلی نیز شرکت ملی پخش فرآورده‌های نفتی راسا اقدام به فروش فرآورده‌های اصلی شرکت های پالایشگاهی می نماید که نحوه قیمت‌گذاری این فرآورده‌ها نیز تغییری نداشته است. پیشنهاد بورس انرژی ایران به منظور شفاف شدن نظام قیمت‌گذاری خوراک تحویلی به پالایشگاه‌ها استفاده از ظرفیت های بورس به منظور کشف قیمت خوراک پالایشگاه‌ها و عرضه نفت خام داخلی در این بورس بوده است که این موضوع از طریق نهادهای ذیربط در حال پیگیری است.

مدیر عامل بورس انرژی ایران پیرامون ریسک ها و چالش های این بازار به عنوان یک بورس بین المللی اظهار کرد: شاید یکی از مهم ترین چالش‌های بورس انرژی ایران از ابتدای تاسیس در مسیر رشد و توسعه، وجود ساختار دولتی حاکم بر بخش انرژی و انعطاف‌پذیری اندک نهادهای دولتی درگیر در این حوزه باشد که سبب کندی روند تغییرات از بازارهای انحصاری به سمت بازار رقابتی و شفاف شده است. منتهی با گذشت زمان و آگاهی سیاست‌گذاران حوزه انرژی از نقش و اهمیت بالای بورس انرژی ایران در زمینه فراهم آوردن فضای شفاف و رقابتی در خصوص کشف قیمت حامل‌های انرژی این موضوع تا حدودی مرتفع شده است و در حال حاضر تمامی فعالین بازارهای انرژی از وزارت‌خانه های مربوطه تا شرکت‌های تولید کننده همگی بر لزوم و ضرورت وجود بورس انرژی و استفاده از سازوکارهای آن تاکید دارند.

وی ادامه داد: شاید بتوان وجود محدودیتهای بین المللی طی چند سال گذشته را نیز یکی دیگر از چالش‌های پیش روی توسعه بازار صادراتی بورس انرژی ایران قلمداد نمود که در این حوزه نیز اگرچه با شرایط پیش آمده با جایگاه مورد نظر در سطح بین‌المللی فاصله داریم، منتهی شاهد رشد و توسعه هر روز رینگ بین‌الملل هستیم که این موضوع به نوبه خود در شرایط موجود یکی از افتخارات بزرگ این مجموعه می‌باشد که توانسته‌ است بستری شفاف جهت ارزآوری برای کشور با فروش حامل‌های انرژی فراهم آورد. به عبارتی میتوان گفت بورس انرژی ایران یک بورس بینالمللی است و تلاش میکند تا جایگاه خود را در این عرضه ارتقا دهد.

حسینی در برابر این پرسش که در رینگ بین الملل بورس انرژی چه دستاوردی تا کنون رقم خورده و میزان فروش فرآورده ها در این بازار در مقایسه با آخرین داده های عملکردی چه تغییراتی داشته است؟ پاسخ داد: با توجه به نگاه مثبت وزارت نفت به ظرفیت بورس انرژی ایران در زمینه صادرات فرآورده‌های هیدروکربوری و همچنین تجربیات موفق این بورس در خصوص صادرات این فرآورده‌ها، بورس انرژی در این زمینه عملکرد قابل قبولی داشته است، به نحوی که در طی سال گذشته میزان فروش فرآورده‌ها در رینگ بین‌الملل قریب به 298 هزار میلیارد ریال بوده است در حالی که این رقم تا تاریخ 30/07/99 سال جاری به بیش از 748 هزار میلیارد ریال رسیده است که این موضوع نشان دهنده رشد 950 درصدی نسبت به دوره مشابه هفت ماهه سال گذشته(قریب به 71 هزار میلیارد ریالی) و همچنین رشد 150درصدی نسبت به کل سال گذشته می‌باشد.

وی در خاتمه این گفت و گو با اشاره به برنامه های توسعهای بورس انرژی ایران در بخش انرژی در حوزه های بین المللی، عنوان کرد: از جمله برنامه‌های این شرکت راه‌اندازی بازار قراردادهای آتی و اختیار معامله در حوزه کالاهای انرژی به خصوص فرآورده‌هایی از قبیل بنزین(پترول) و نفت کوره است، علاوه بر این موضوع در راستای اصلاح الگوی مصرف انرژی و کاهش شدت انرژی با مجموعه شرکت ملی گاز ایران و سایر نهادهای ذیربط طرح راه‌اندازی بازار بهینه سازی انرژی و محیط زیست نیز در حال پیگیری است. در کنار این برنامه‌ها توسعه و تعمیق بازارهای موجود در حال پیگیری است که امید است بتوانیم با پیشبرد این برنامه‌ها، زمینه لازم به منظور دستیابی به جایگاه‌ واقعی در سطح داخلی و بین‌المللی را فراهم سازیم.

نظر شما

  • AvaAdvertisement

مطالب مرتبط

آخرین اخبار

  • AvaAdvertisement