کد خبر ۱۴۳۶۶۶
تاریخ انتشار: يکشنبه ۲۰ اَسَد ۱۳۹۸ ۱۲:۵۰

نهضت و جهاد علمی امام محمد باقر (ع)

معرفی و زندگی‌نامه
حضرت امام محمد باقر (ع) پنجمین امام شیعیان، فرزند امام سجاد (ع) و فاطمه دختر امام حسن (ع) است. بنابراین اولین امامی است که از نسل هر دو فررندان امام علی (ع) و حضرت فاطمه زهرا (س) یعنی امام حسن (ع) و امام حسین (ع) می‌باشد. امام باقر (ع) در 1 رجب سال 57 ق در مدینه به دنیا آمد. برخی ولادتش را در 3 صفر سال 57 ق نیز نقل کرده‌اند.

جابر بن عبدالله انصاری روایت کرده که پیامبر اسلام (ص) پیش از به دنیا آمدن امام محمد باقر (ع) نام او را محمد و لقبش را باقر (شکافنده) قرار داده بود. کنیه امام باقر (ع) ابوجعفر و معروف‌ترین لقبش «باقر العلوم» به معنای شکافنده علوم است.

حضرت امام محمد باقر (ع) در واقعه عاشورا درسال 61 هجری در کنار پدر و جدش امام حسین (ع) حضور داشت که در آن زمان 4 ساله بود. امام باقر ( ع) در سال 95 ق پس از شهادت پدرش به امامت رسید و تا زمان شهادتش به مدت 19 سال امامت را بر عهده داشت. احادیث برجا مانده از پیامبر (ص) که در آن‌ها به امامت ایشان پس از امام سجاد (ع) اشاره شده، از دلایل امامت او به شمار می‌آید.  
  
امام محمد باقر (ع) در 7 ذی الحجه سال 114 هجری قمری در سن 57 سالگی به وسیله زهری که ابراهیم بن ولید عبدالملک، در ایام خلافت هشام بن عبدالملک، به آن حضرت خورانید به شهادت رسید و در آرامگاه بقیع به خاک سپرده شد.

نهضت و جهاد علمی امام
از مهم‌ترین امتیازات امام باقر (ع) این است که ایشان بنیانگذار انقلاب فرهنگی و نهضت علمی شیعه و بلکه اسلام شمرده می‌شود. هر چند معارف اسلامی و تشیع به دست امام صادق (ع) انتشار و توسعه یافت و به اوج خود رسید، ولی پایه‌گذاری آن به دست حضرت امام محمد باقر (ع) بود.

ظلم و ستم خاندان بنی‌امیه، نفرت مردم و در نتیجه ضعف دولت آنان، اقدامات عمر بن عبدالعزیز که مردم را به نقل و تدوین حدیث تشویق کرد و انقلاباتی که در مناطق مختلف مملکت اسلامی در نتیجه اختلافات به وجود آمده و باعث شده بود که خلفا به سرعت تغییر کنند؛ از جمله عوامل مهمی هستند که زمینه و فرصت مناسبی برای نهضت علمی امام باقر (ع) را فراهم کردند.

 امام باقر (ع) از این فرصت پیش آمده به وجه احسن استفاده نموده و شاگردان فراوانی در بخش‌های مختلف تربیت نمودند.

جهاد و نهضت علمی ایشان در بخش‌های زیر قابل تقسیم است:

تشویق به فراگیری علوم
امام محمد باقر (ع) با هدف ترویج علم در جامعه، در گام اول درباره اهمیت فراگیری دانش، ارزش و عظمت علما با تشویق مردم به فراگیری علوم زمینه‌سازی و اندیشه سازی نمود. در مورد تشویق به فراگیری علم فرمودند: «تمام کمال در سه چیز؛ فهمیدن دین، بردباری بر سختی‌ها و اندازه‌گیری معیشت است.»

همچنین به نقل از پیامبر (ص) درباره روش فراگیری علوم فرمود: «علم گنجینه‌هایی است و کلید آن پرسش است. پس سؤال کنید! خدا شما را مورد رحمتش قرار دهد؛ زیرا پرسش باعث می‌شود چهار کس ثواب ببرد: پرسش‌گر، معلم، شنونده و کسی که جواب می‌دهد.»

آن حضرت درباره جایگاه علما و دانشمندان نیز فرموده‌اند: «به خدا سوگند! مرگ یک عالم در نزد شیطان، محبوب‌تر از مرگ هفتاد عابد است.»

 نشر علوم
 از نکاتی که امام باقر (ع) در مرحله اندیشه‌ساری بدان اهتمام داشته، توجه به نشر علوم و توسعه آن است. تنه

برچسب‌ها

نظر شما

  • AvaAdvertisement

مطالب مرتبط

آخرین اخبار

  • AvaAdvertisement