توصيه مطلب
۰
 
چشم انداز روابط دو همسایه از ورای حصارهای بلند
تاریخ انتشار : سه شنبه ۸ حمل ۱۳۹۶ ساعت ۱۶:۲۳

فرمانده ارتش پاکستان گفته است که کار اعمار حصار فلزی در "ساحات معروض با تهدید بلند" در امتداد خط دیورند آغاز شده است.

قمر جاوید باجوه؛ فرمانده ارتش پاکستان می‎ گوید که اعمار این موانع در بخش ‌هایی از باجور و مهمند ایجنسی ساحات قبایلی پاکستان که با ولایت‌های ننگرهار و کنر در افغانستان هم مرز هستند، آغاز شده است.

وی در ادامه گفت که این کار به سود امنیت و ثبات هر دو کشور افغانستان و پاکستان خواهد بود.

افغانستان اما حصار کشیدن یا هرگونه ساخت و ساز دیگر را در امتداد خط دیورند، مردود و غیر قابل پذیرش می‎داند و به گفتۀ مقام‌های کابل به چنین کاری اجازه داده نخواهد شد.

عبدالله عبدالله؛ رییس اجرایی با انتقاد از تصمیم پاکستان مبنی بر حصارکشی در امتداد مرز با افغانستان گفت که هرگونه فعالیتی در آن سوی خط دیورند که در راستای مسایل "حساس" بین دو کشور ایجاد تشویش کند، به همکاری دو کشور در راستای مبارزه با هراس‎افکنی کمک نمی‌کند.

کارشناسان پیش بینی می کنند که اقدام تحریک آمیز و یکجانبه پاکستان مبنی بر ایجاد حصارهای بلند فلزی در طول خطوط مرزی مشترک با افغانستان، روابط تیره دو کشور را تیره تر سازد و زمینه های سازش و تعامل مثبت میان دو همسایه را بیش از پیش از میان بردارد.

این اقدام پاکستان به باور تحلیلگران، از سوی دولت افغانستان، همانگونه که در واکنش رییس اجرایی نیز بازتاب یافته، به مثابه انگشت گذاردن روی مسایل «حساس» در روابط دو کشور ارزیابی خواهد شد و انتظار می رود که کابل در این زمینه، واکنش تندی نشان دهد؛ زیرا به عقیده آگاهان، این تصمیم حکومت پاکستان، از نظر کابل، اسلام آباد را یک گام دیگر به رسمیت بخشیدن به خط مرزی موجود میان دو کشور، نزدیک تر می کند و از دید دولت افغانستان، هرگونه زمینه حل میانه و متناسب این زخم چرکین و معضل دیرینه را از اساس نابود خواهد کرد.

پاکستانی ها پیش از این نیز بارها اذعان کرده اند که خط مرزی دیورند، تنها خط رسمی و بین المللی موجود میان دو کشور است و این خط مرزی از سوی جامعه بین المللی نیز به رسمیت شناخته شده است. کابل اما این ادعا را از اساس رد می کند و می گوید که تاریخ اعتبار قراردادی که منجر به تشکیل این خط شد، سال ها پیش از این، منقضی شده و مناطق وسیعی در آنسوی خط دیورند، از نظر واقعی، مربوط به خاک افغانستان است و روزی باید به این کشور بازگردانده شود.

در همین راستا و بر پایه دیدگاه های انعطاف پذیرانه و سازشکارانه دو همسایه، قراردادهایی نیز در مقاطع مختلف میان دو کشور به امضا رسیده که بر پایه آنها تا حل و فصل کامل معضل حقوقی مرز دیورند، هیچیک از دو طرف، حق ساخت و ساز در مناطق تحت کنترل خود را ندارند.

با این حال و با وخیم تر شدن رابطه دو کشور همسایه در دوران حکومت وحدت ملی در کابل، پاکستان دست به اقدامات تحریک آمیز زیادی در آنسوی مرز دیورند زده است؛ اقداماتی که بعضا واکنش خشمگینانه و سخت افزاری مرزبانان افغانستان را هم در پی داشته است.

به نظر می رسد که ایجاد حصار فلزی در طول خط مرزی از سوی ارتش پاکستان نیز اقدام تازه ای در همین راستا باشد و آغاز این اقدام، یکبار دیگر افغانستان را در معرض یک آزمون دشوار قرار می دهد؛ آزمونی که ماهیت، میزان، گسترده و دامنه واکنش کابل، شدت و ضعف و تبعات و پیامدهای آن را تعیین خواهد کرد.

چیزی که در حال حاضر وجود دارد این است که چشم انداز روابط دو همسایه از ورای حصارهای بلند فلزی به شدت تیره و تنش آلود به نظر می رسد و هرگز روشن نیست که چه آینده ای در انتظار آن خواهد بود.

تحلیلگران اما می گویند که دامن زدن به این تنش ها هرگز به سود دو کشور نیست و تنها راه معقول و میانه برای پایان دادن به این وضعیت، آغاز رایزنی های مستقیم با مشارکت و میانجیگری یک طرف ثالث –ترجیحا سازمان ملل یا یک نهاد حقوقی معتبر بین المللی- می باشد.

کابل البته بارها چنین پیشنهادی را مطرح کرده؛ اما ظاهرا اسلام آباد، تمایلی به حل صلح آمیز و مسالمت جویانه معضلات مبتلابه در روابط دو کشور ندارد.

با اینهمه مدیریت عقلانی وضعیت موجود در روابط دو کشور، فرصتی است که هنوز به طور کامل، زایل نشده است.

Share/Save/Bookmark
کد مطلب: 139884